Seyahat
Sağlık
Otomobil
Moda ve Güzellik
Kültür ve Sanat
Faydalı Bilgiler
Ekonomi
Eğitim
Doğa ve Hayvanlar
Eski Türklerde töreyi kağanlar, kurultay ve toplum koyar
Türk töreli ifadesi, "Türk" kelimesinin ikinci anlamı olan "töreli" ile ilgilidir. Töreli, sıfat olarak "töreye uygun, töreyle ilgili" anlamına gelir. Töre ise hem kanunları, nizamları hem de yazılı olmayan âdet, gelenek ve görenekleri ifade eder. Dr. Sait Başer'in araştırmalarına göre, eski Türkler'de Töre, merkezinde vahdaniyetçi Kök Tengri inancı bulunan bir din özelliği taşımış ve "Türk" kelimesi, Töre'ye uyan insanlar için kullanılan bir sıfat olmuştur. Ayrıca, Prof. Dr. Nurullah Çetin'e göre, "Türk" kelimesi aynı zamanda "kanun" anlamına da gelir ve milletin merkezinde Töre, devletin merkezinde ise kanun yer alır.
Eski Türklerde kurultay, devletin tüm önemli işlerinin görüşüldüğü danışma meclisidir. Bu mecliste askeri, siyasal, ekonomik, kültürel ve sosyal tüm devlet meseleleri konuşularak çözüm bulunmaktaydı. Kurultay üyelerine “toygun” denirdi. Kurultayın bazı görevleri: kağanı seçme; kanun yapma; yargılama yapma; hükümdara danışmanlık yapma; vergi koyulmasına karar verme; savaşa ve barışa karar verme. Kurultay, her sene en az iki-üç kez toplanırdı.
Eski Türkler, kut ve töreyi Tanrı'dan alırlardı. Kut, Türk hükümdarlarına yönetme yetkisi olarak Tanrı tarafından verilirdi. Töre, devletin hukuki temeli olup, hükümdarlar tarafından Tanrı'nın isteği doğrultusunda tesis edilirdi. Bu anlayış, Türk devletlerinde hükümdarın mutlak otorite sahibi olmasını engeller ve toplumsal birliği sağlardı.
Eski Türklerde kurultay, devletin tüm önemli işlerinin görüşüldüğü danışma meclisidir. Bu mecliste askeri, siyasal, ekonomik, kültürel ve sosyal tüm devlet meseleleri konuşularak çözüm bulunmaktaydı. Kurultay üyelerine “toygun” denirdi. Kurultayın bazı görevleri: kağanı seçme; kanun yapma; yargılama yapma; hükümdara danışmanlık yapma; vergi koyulmasına karar verme; savaşa ve barışa karar verme. Kurultay, her sene en az iki-üç kez toplanırdı.
Türklerin en eski töre kitabı olarak "Töre Bitik" kabul edilir. Ayrıca, Orhun Kitabesi de töre kavramını içeren en eski yazılı kaynaklardan biridir. Türk töresini ilk kez yazılı hale getiren uygarlık ise Uygurlar olmuştur.
Eski Türklerde töre, bir toplumda yazılı olmayan, gelenekleşmiş kanun ve kuralların bütünüdür. Töre kelimesinin diğer anlamları arasında ise şu tanımlar yer alır: yasa; düzen; gelenek; örf; ayin; tören. Töre, Türklerin devlet hukukunu, ahlaki değerlerini, dinî inançlarını ve sosyal hayatı düzenleyen, hukukî ve sosyal değer kazanmış davranış kalıplarını ihtiva eden mecburi kuralların bir bütünüdür. Törenin oluşumu, eski Orta Asya Türk toplumlarında üç yolla gerçekleşebilmekteydi: 1. Kağanlarca konulan kurallar; 2. Kurultaylarda alınan kararlar; 3. Toplum içinde kendiliğinden, yavaş yavaş ortaya çıkan gelenek-görenek kuralları, yani "Yosun Hukuku". Töre, başta kağan ve üst yöneticiler olmak üzere toplumun her ferdini bağlayan ve herkesin uyması zorunlu olan değerler ve kurallar bütünü olarak bir kutsallığa sahipti.
Eski Türklerde devlet geleneği ve teşkilatı şu şekilde özetlenebilir: Devlet Anlayışı: Devlet, "el" veya "il" olarak adlandırılırdı ve "töre" (yazılı olmayan kanun) ile birlikte düşünülürdü. Devletin Unsurları: Devlet, "halk", "ülke", "hâkimiyet" ve "teşkilat" unsurlarından oluşurdu. Yönetim: Kağan, devletin başıydı ve iç-dış siyaset, savaş ve barış kararları alırdı. Teşkilat: Devlet, ikili teşkilata göre yönetilirdi; asıl hükümdar doğuyu, kardeşi yabgu ise batıyı yönetirdi. Ordu: Ordu, onlu sisteme göre örgütlenmişti ve herkes savaşa hazırdı. Sosyal Yapı: Sınıflı bir yapı yoktu, herkes askerdi ve "kul" kelimesi devlete hizmet anlamında kullanılırdı.
Kültür ve Sanat
Eskişehir eski şehir mi yeni şehir mi?
Eski toprak kimin eseri?
Eski kızıl saçlı şarkıcı kim?
Enhypen üyelerinin gerçek isimleri ne?
Enstrümantal müzik ne zaman ortaya çıktı?
Eski Türklerde töreyi kim koyar?
Filarmoninin amacı nedir?
Enternasyonel marş ne anlatıyor?
Ender'in Oyunu ne anlatıyor?
Eskiden hangi çizgi filmleri izlerdik?
Eski Barbie filmleri neden kaldırıldı?
Eski Türk devletleri bayrakları neden farklı?
Ezgi Gözeger Çalar Saat neden yok?
Entarisi ala benziyor hikayesi nedir?
Enver Paşa kaç yıl önce öldü?
Fenerbahçe'nin ilk başkanı kim?
Ferhunde Kalfa'nın hikayesi nedir?
Eskişehir'in yeni logosu ne?
Fenerbahçe'nin eski logosu nasıldı?
Eski Bostanlı nasıldı?
Fermata ne anlama gelir?
Ferdi Tayfurun neden iki ismi var?
Etnik yapı kaça ayrılır?
Ergenekon destanı kime ait?
Fa sol la hangi nota?
Fatih Kanunnamesi ve Ali Osman Kanunnamesini kim hazırladı?
Fatih Sultan Mehmed'in kaç tane oğlu öldü?
Enver Paşa neden Harbiye Nazırı oldu?
Evvel zaman koleksiyoncusu kaç kitap?
Exclusive Fairy Tale konusu nedir?
Felix ve Chan aynı grupta mı?
Eski Türk boyları nasıl görünüyordu?
Faruk Nafiz Çamlıbel'in Şarkın sultanları ne anlatıyor?
En ünlü firavun kimdir?
Eyfel Kulesinin 2 katı neden yok?
Felâtun Bey ve Râkım Efendi hangi bakış açısı?
Eski ve antika arasındaki fark nedir?
Eski radyo neyi temsil eder?
Eski Fransız Yetimhanesi'nde ne var?
Ertuğrul Bey'in dedesi kimdir?