Seyahat
Sağlık
Otomobil
Moda ve Güzellik
Kültür ve Sanat
Faydalı Bilgiler
Ekonomi
Eğitim
Doğa ve Hayvanlar
Gereklilik ve şart kipi arasındaki temel fark , gereklilik kipinin zorunluluk, kural ve olasılıkları ifade ederken; şart kipinin bir eylemin bağlı olduğu koşulları ve dilek, isteği belirtmesidir
Gereklilik kipi , fiile "-meli" veya "-malı" eklerinin getirilmesiyle oluşturulur. Örnek: "Sağlığını korumak istiyorsan bu kadar yoğun çalışmamalısın"
Şart kipi ise fiile "-sa" veya "-se" eklerinin getirilmesiyle oluşturulur. Örnek: "Keşke o da bizimle pikniğe gelseydi"
Her iki kip de "-sa", "-se" eklerini kullansa da, gereklilik kipi yalnız başına bir anlam ifade etmez; temel cümledeki yargının gerçekleşmesini şarta bağlayan yardımcı bir öğedir
Gereklilik kipi, fiillerin yapılmasının zorunlu, gerekli olduğunu bildiren bir kiptir. Bu kip, fiil kök veya gövdelerine -meli, -malı eklerinin getirilmesiyle oluşturulur. Örnekler: "Hafta sonuna kadar bu kitabı okumalıyım"; "Daha fazla vakit kaybetmeden hastaneyi arayıp randevu almalısın"; "Elimizi sık sık yıkamalıyız". Gereklilik kipi, tavsiye cümlelerinde de kullanılır. Olumsuz zorunluluk, fiile -ma- olumsuzluk ekinin getirilmesiyle yapılır. Örnekler: "Onun gibi kendini beğenmiş birinin söylediklerine kulak asmamalısın"; "Mide ağrısından kurtulmak istiyorsan kahveyi azaltmalısın"; "O tansiyon hastası. Bu yüzden çok fazla tuz kullanmamalı".
Hayır, şart ve dilek kipleri aynı değildir. Dilek kipleri, fiillerin gereklilik, istek, dilek veya emir bildiren hallerinden oluşur ve zaman ifadesi yoktur. Örnekler: Dilek kipi: "Keşke bu akşam sinemaya gitsek". Şart kipi: "Yarın sen de bizimle gelsen".
Gereklilik eki, Türkçede -meli, -malı ekleriyle oluşturulur. Örnekler: gelmek - gelmeli; sormak - sormalısın; anlamak - anlamalılar; gitmek - gitmeliyiz. Cümle içerisinde birden fazla gereklilik eki almış kelimeler de bulunabilir. Örnek: konuyla ilgili önce araştırma yapmalı, sonra yazmaya başlamalısın. Olumsuz gereklilik ise fiile -mA- olumsuzluk eki getirilerek yapılır. Örnek: kahveyi azaltmalısın - kahveyi azaltmamalısın.
Haber (bildirme) kipleri, eylemin yapıldığı veya yapılacağı zamanı bildirir. Haber kipleri: Görülen (bilinen, belirli) geçmiş zaman: "-di, -miş" ekleri. Öğrenilen (duyulan, belirsiz) geçmiş zaman: "-mış, -miş, -muş, -müş" ekleri. Şimdiki zaman: "-yor" eki. Gelecek zaman: "-ecek, -acak" ekleri. Geniş zaman: "-er, -ar" ekleri. Dilek kipleri: Gereklilik kipi: "-meli, -malı" ekleri. İstek kipi: "-e, -a" ekleri. Şart kipi: "-se, -sa" ekleri. Emir kipi: Eki yoktur, kişi ekleriyle çekimlenir.
Gereklilik kipi, fiillere -meli veya -malı eklerinin eklenmesiyle oluşturulur. Örnekler: gelmek - gelmeli; sormak - sormalısın; anlamak - anlamalılar; gitmek - gitmeliyiz; susmak - susmalı. Bu kip, eylemin yapılmasının zorunlu olduğunu bildirir.
Gereklilik kipi, fiile "meli/malı" eklerinden biri getirilerek yapılır. Örnekler: Haftada bir kitap okumalıyım. Ödevlerini zamanında yapmalısın. İstanbul’a varmış olmalı (ihtimal).
Hayır, kip ile fiil aynı şey değildir. Fiil, varlıkların yaptığı iş, eylem veya hareketi ifade eden sözcüklerdir. Kip ise fiillerin zaman, şahıs, tekillik veya çoğulluk gibi özelliklerini belirten eklerdir. Dolayısıyla, bütün fiiller aynı zamanda çekimli fiil olarak kabul edilir çünkü her fiil, kip ve şahıs ekiyle çekimlenir.
Blog
Gereklilik ve şart kipi nasıl ayırt edilir?
Frape ve frapan aynı mı?
Farsça'da sevmek ne demek?
Gelecek kelimesinin eş anlamlısı ve zıt anlamlısı ne?
Fondö ve fondü aynı mı?
Gark etmek ne demek?
Evvel refik bade'l tarik kimin sözü?
Fiilimsi hangi cümlelerde bulunmaz?
Exclusive ne anlama gelir?
Flama küçük bayrak bulmaca cevabı nedir?